Po dzisiejszej obniżce stopy spadÅ‚y do 4,25%, poziomu notowanego ostatnio w czerwcu 2007 r. Obniżenie stóp jest reakcjÄ… na spowolnienie polskiej gospodarki. W grudniu produkcja przemysÅ‚owa obniżyÅ‚a siÄ™ o 4,4% rok do roku, silniej niż oczekiwali ekonomiÅ›ci. ByÅ‚ to kolejny spadkowy miesiÄ…c. JednoczeÅ›nie ostatnie dane dotyczÄ…ce wymiany handlowej, wskazujÄ… na spadek eksportu w listopadzie rok do roku o blisko 12%. Bardzo sÅ‚abo wypadÅ‚y styczniowe badania koniunktury GUS, z których wynika, że przedsiÄ™biorcy już odczuli spowolnienie gospodarcze i spodziewajÄ… siÄ™ dalszych jego konsekwencji. W grudniu stopa bezrobocia wzrosÅ‚a do 9,5% z 9,1% w listopadzie. GrudzieÅ„ byÅ‚ ponadto kolejnym miesiÄ…cem wyhamowania tempa wzrostu wynagrodzeÅ„ i zatrudnienia w przedsiÄ™biorstwach. JednoczeÅ›nie stopa inflacji obniżyÅ‚a siÄ™ do 3,3% z rekordowego poziomu 4,8% w lipcu ub.r., chociaż inflacja bazowa netto (po wyÅ‚Ä…czeniu cen żywnoÅ›ci i paliw) wciąż utrzymuje siÄ™ na wysokim poziomie 4,5%.
Obniżka stóp procentowych to oczywiÅ›cie pożądana informacja dla kredytobiorców spÅ‚acajÄ…cych kredyty w polskiej walucie. Oprocentowanie kredytów hipotecznych w zÅ‚otych zależy od oprocentowania rynkowego (stopy WIBOR), które z kolei jest wypadkowÄ… aktualnego poziomu stóp oficjalnych i oczekiwaÅ„ co do ich przyszÅ‚ego poziomu, a także ryzyka. Dzisiejsza 3-miesiÄ™czna stopa WIBOR wynosi 5,15%. Przy takim poziomie i zaÅ‚ożeniu, że bank na bieżąco aktualizuje stawkÄ™ WIBOR, rata kredytu na 300 tys. zaciÄ…gniÄ™tego na 30 lat pod koniec czerwca 2008 r. (marża 1%) wynosi 1828 zÅ‚. Dla porównania w szczytowym momencie dla WIBOR (24 października ub.r. stopa wynosiÅ‚a 6,87%) teoretyczna rata naszego kredytu wynosiÅ‚a 2174 zÅ‚. Rynek oczekuje, że za póÅ‚ roku stopa WIBOR spadnie do 3,37%. Realizacja takiego scenariusza spowodowaÅ‚aby obniżenie raty do 1497 zÅ‚, zatem w sumie o 677 zÅ‚ od szczytu. Należy jednak zwrócić uwagÄ™, że banki aktualizujÄ… stopy procentowe z opóźnieniem miesiÄ™cznym, kwartalnym póÅ‚rocznym, a nawet rocznym. Dlatego na korzyÅ›ci z obniżki stóp „starzy” kredytobiorcy muszÄ… niestety poczekać.
Inaczej jest w przypadku „nowych” kredytobiorców. Banki stosujÄ… dwie zasady: aktualizujÄ… oprocentowanie w okreÅ›lonych cyklach (miesiÄ…c, kwartaÅ‚, itd.) liczÄ…c od dnia zaciÄ…gniÄ™cia kredytu, bÄ…dź w cyklach pokrywajÄ…cych siÄ™ z kalendarzem (wtedy moment zaciÄ…gniÄ™cia kredytu nie ma znaczenia, bank aktualizuje bowiem stawkÄ™ na koniec miesiÄ…ca czy kwartaÅ‚u).
Marże dla kredytów w zÅ‚otych (300 tys. zÅ‚, 30 lat, 25% wkÅ‚adu wÅ‚asnego) wynoszÄ… obecnie Å›rednio 2,2% wobec ok. 1% w poÅ‚owie ub.r. Expander oczekuje jednak ich ponownego spadku w tym roku.
Obecnie część banków wymaga wkÅ‚adu wÅ‚asnego dla kredytów w zÅ‚otych, wynoszÄ…cego w skrajnym przypadku 70%. SÄ… jednak instytucje gotowe sfinansować kredytem zakup nawet 110% wartoÅ›ci nieruchomoÅ›ci.
A dochodowość obligacji... rośnie
W kontekÅ›cie rozważaÅ„ dotyczÄ…cych dzisiejszej decyzji RPP warto zwrócić uwagÄ™ na polskie obligacje skarbowe. Rentowność papierów 10-letnich spadÅ‚a do poziomu 5,13% w poÅ‚owie stycznia (z rekordowego poziomu 7,5% w drugiej poÅ‚owie października). W ostatnich dniach dochodowość szÅ‚a w górÄ™, do poziomu 5,57%. Na razie nie widać przesÅ‚anek, by zyskowność 10-latek mogÅ‚a spaść poniżej 5%. Pozytywny impuls zwiÄ…zany z perspektywÄ… dalszych obniżek stóp procentowych przynajmniej w krótkiej perspektywie wyczerpaÅ‚ siÄ™, gÅ‚ównie ze wzglÄ™du na skalÄ™ wczeÅ›niejszego spadku rentownoÅ›ci. JednoczeÅ›nie na naszym rynku ciążą nastroje z USA, gdzie rentowność obligacji o dÅ‚uższych terminach też roÅ›nie w ostatnich dniach. Dochodowość papierów 10-letnich podniosÅ‚a siÄ™ z rekordowo niskiego poziomu 2,05% z koÅ„ca ub.r. do 2,63%. Wczoraj na notowaniach zaważyÅ‚a aukcja papierów 20-letnich indeksowanych wzglÄ™dem inflacji. Obawy przed nadmiernÄ… podażą sÄ… najwiÄ™kszym zagrożeniem dla obligacji w perspektywie tego roku.
Expander, 27.01.2009